Bản Quyền World Cup 2026: Cuộc Chuyển Mình Đa Nền Tảng Và Thách Thức Bảo Vệ Nội Dung

World Cup 2026 đang đến gần, và tại Việt Nam, bức tranh khai thác bản quyền giải đấu danh giá nhất hành tinh đang chứng kiến những thay đổi mang tính bước ngoặt. Không còn là câu chuyện phát sóng thuần túy trên truyền hình như những kỳ World Cup trước, lần này quyền truyền thông được phân bổ và khai thác theo mô hình đa nền tảng, mở ra cả cơ hội lẫn thách thức cho đơn vị nắm giữ bản quyền.

Mô hình khai thác đa nền tảng

VTV chính thức nắm giữ hệ thống quyền truyền thông đầy đủ cho World Cup 2026, bao gồm truyền hình, phát thanh, internet, thiết bị di động và quyền trình chiếu công cộng. Nhà đài dự kiến phát sóng toàn bộ 104 trận đấu trên hệ thống truyền hình, với sự phân bổ trên nhiều kênh như VTV3, cùng dịch vụ xem trực tiếp và xem lại trên nền tảng số.

Điều đáng chú ý là VTV trở thành đơn vị duy nhất tại Việt Nam nắm quyền trình chiếu công cộng. Quyền này cho phép nhà đài trực tiếp tổ chức hoặc cấp phép cho các đối tác triển khai điểm xem bóng đá tập trung tại fan zone, nhà hàng, quán cà phê, rạp chiếu phim và các không gian ngoài trời. Từ góc độ khai thác thương mại, đây là bước mở rộng quan trọng giúp đa dạng hóa nguồn thu từ quảng cáo và tài trợ.

Hiện tại, Trung tâm Truyền hình Thể thao VTV đang xây dựng hệ thống chương trình đồng hành quy mô lớn, với khoảng 9-10 chương trình phát sóng trên truyền hình và hàng nghìn nội dung trên nền tảng số. Các format quen thuộc như “Nóng cùng FIFA World Cup”, “Cận cảnh FIFA World Cup”, “Nhật ký FIFA World Cup” sẽ tiếp tục được duy trì. Bên cạnh đó, một số chương trình mới đang được phát triển như “Cảm hứng FIFA World Cup” và “Fanzone FIFA World Cup” nhằm mở rộng cách tiếp cận khán giả.

Ở mảng số, nhà đài tập trung xây dựng các định dạng riêng như “Bàn tròn FIFA World Cup” và “FIFA World Cup Now”, kết hợp với nội dung tương tác trực tuyến, hậu trường và những câu chuyện bên lề. Sự dịch chuyển sang mô hình đa nền tảng không chỉ mở ra khả năng tiếp cận rộng hơn với khán giả mà còn tạo dư địa để khai thác giá trị bản quyền một cách hiệu quả hơn.

Thách thức kiểm soát vi phạm bản quyền

Tuy nhiên, song hành với cơ hội là bài toán khó về kiểm soát vi phạm bản quyền. Thực tế từ các kỳ World Cup trước cho thấy nội dung thường xuyên bị phát tán nhanh trên internet dưới nhiều hình thức khác nhau. Tại World Cup 2018, chỉ trong 3 ngày đầu tiên đã ghi nhận hơn 700 trường hợp vi phạm. Đến World Cup 2022, tình trạng này vẫn tiếp diễn và ảnh hưởng trực tiếp đến các kênh phát sóng chính thống.

Các hành vi vi phạm không chỉ dừng lại ở việc phát sóng toàn bộ trận đấu, mà nhiều tài khoản còn thực hiện livestream trái phép, cắt ghép clip ngắn hoặc chia sẻ lại highlight trên mạng xã hội. Nội dung bị phân mảnh khiến việc kiểm soát trở nên khó khăn hơn, đồng thời làm giảm giá trị khai thác của đơn vị sở hữu bản quyền.

Bình luận viên Quang Tùng nhận định: “Đây là một vấn đề khó, nhưng trong xu thế các cơ quan hữu quan ở Việt Nam đang thực hiện các biện pháp để ngăn chặn vi phạm bản quyền thì ở kỳ World Cup tới mọi chuyện có thể sẽ đi theo chiều hướng tích cực. Bên cạnh đó, sản phẩm của FIFA cũng được bảo vệ rất chặt chẽ theo các điều kiện của họ, nên có nhiều cách để triển khai hiệu quả và ngăn chặn đáng kể sự xuất hiện của các trang web vi phạm”.

Trong bối cảnh chi phí bản quyền ngày càng cao, khả năng kiểm soát vi phạm trở thành yếu tố quyết định hiệu quả khai thác. Nếu không bảo vệ được nội dung, việc thu hồi vốn sẽ gặp khó khăn, kéo theo rủi ro trong các kế hoạch mua bản quyền lớn trong tương lai. Đây chính là thách thức then chốt mà VTV và các cơ quan quản lý cần giải quyết thành công để đảm bảo giá trị của bản quyền World Cup 2026.